Tin Khoa học Công nghệ của Bộ

Kết quả nghiên cứu nhiệm vụ KH&CN cấp Bộ TNMT.2016.04.20 do Viện Chiến lược, Chính sách tài nguyên và môi trường chủ trì

29/09/2020 | 0
Thực hiện Kế hoạch khoa học và công nghệ năm 2020 của Bộ Tài nguyên và Môi trường, Viện Chiến lược, Chính sách tài nguyên và môi trường đã hoàn thành báo cáo nhiệm vụ nghiên cứu khoa học và công nghệ: "Xây dựng cơ sở khoa học và thực tiễn ứng dụng mô hình toán kết hợp với GIS, viễn thám tính toán ô nhiễm không khí phù hợp với điều kiện Việt Nam - áp dụng thử nghiệm tại Thành phố Hồ Chí Minh và khu vực phụ cận”, mã số TNMT.2016.04.20

Thực hiện Kế hoạch khoa học và công nghệ năm 2020 của Bộ Tài nguyên và Môi trường, Viện Chiến lược, Chính sách tài nguyên và môi trường đã hoàn thành báo cáo nhiệm vụ nghiên cứu khoa học và công nghệ:

Đề tài: “Xây dựng cơ sở khoa học và thực tiễn ứng dụng mô hình toán kết hợp với GIS, viễn thám tính toán ô nhiễm không khí phù hợp với điều kiện Việt Nam - áp dụng thử nghiệm tại Thành phố Hồ Chí Minh và khu vực phụ cận”, mã số TNMT.2016.04.20. Chủ nhiệm đề tài: PGS. TSKH Bùi Tá Long.

1. Mục tiêu đề tài:

- Xây dựng bộ công cụ tích hợp EnvimAP 2017 tính toán mô phỏng ô nhiễm không

khí cho TP.HCM và phụ cận.
- Ứng dụng công cụ EnvimAP 2017 để dự báo ô nhiễm không khí và đánh giá tác động kinh tế - xã hội do ô nhiễm không khí gây ra tại Tp.HCM phục vụ cho công tác hoạch định chính sách.
2. Nội dung nghiên cứu: Bao gồm 06 nội dung chính như sau:
Nội dung 1. Tổng quan, phân tích nghiên cứu trong ngoài nước lĩnh vực xây dựng mô hình toán tính toán ô nhiễm không khí
Nội dung 2: Nghiên cứu đề xuất hệ cơ sở dữ liệu tích hợp mô hình toán với dữ liệu môi trường, GIS và viễn thám để giải quyết các mục tiêu của đề tài.
Nội dung 3. Xây dựng phần mềm tích hợp tính toán nhiễm bẩn ô nhiễm không khí. Phần mềm được đặt tên là ENVIMAP 2017.
Nội dung 4. Kiểm định mô hình ENVIMAP 2017 dựa trên số liệu môi trường thực đo và triển khai áp dụng sản phẩm tính toán phạm vi và mức độ ô nhiễm không khí cho một đối tượng cụ thể tại Tp. HCM.
Nội dung 5. Xây dựng kịch bản phát triển kinh tế - xã hội và ô nhiễm không khí cho TP.HCM và các vùng phụ cận đến năm 2020, 2030 và mô hình hóa các kịch bản này
Nội dung 6. Điều tra khảo sát, phân tích, đánh giá và mô hình hóa thiệt hại kinh tế - xã hội do ô nhiễm không khí gây ra tại TP. HCM
3. Thời gian thực hiện: Từ tháng 6/2017 đến tháng 6/2020
Các kết quả chính đã hoàn thành:

Thứ nhất, đã đưa ra đánh giá tổng quan về chất lượng môi trường không khí tại Tp.HCM dựa trên chỉ số AQI do Tổng cục Môi trường qui định trong mục 2.3. Kết quả cho thấy chất lượng môi trường không khí Tp. HCM có sự phân chia thành 3 phân vùng rõ rệt với CLKK luôn ở các mức kém (phân vùng 1), mức trung bình (phân vùng 2),
mức kém tới xấu, đôi khi nguy hại. Chỉ số CLKK trong vùng nghiên cứu bị ảnh hưởng đáng kể bởi giá trị thành phần AQITSP cho thấy ô nhiễm môi trường không khí trên địa bàn Tp. HCM chủ yếu là do nhân tố tổng bụi lơ lửng (TSP) do các hoạt động giao thông gây ra. Điều này cho thấy tính cấp thiết của nghiên cứu này.
Thứ hai, đã trình bày cơ sở khoa học và thực tiễn của đề tài. Cụ thể sản phẩm EnvimAP 2017 được xây dựng dựa trên cơ sở khoa học và thực tiễn của nhóm tác giả, các công trình tiêu biểu làm nền tảng cho nghiên cứu này được trình bày và trích dẫn. Phần mềm EnvimAP là một bước phát triển tiếp theo của nhóm tác giả. Nền tảng của
EnvimAP 2017 là công nghệ tích hợp CSDL, mô hình và WebGIS.

Thứ ba, đã trình bày các kết quả chính của đề tài trong chương 4. Cụ thể như sau: giới thiệu chức năng và giao diện chính của phần mềm, kết quả kiểm định phần mềm dựa trên bộ số liệu đo đạc, trình bày kết quả mô hình hóa bụi PM10 bằng bộ công cụ phần mềm WRF/CMAQ. Phần mềm EnvimAP được xây dựng trên cơ sở tích hợp cơ
sở dữ liệu, mô hình toán và công nghệ GIS, WebGIS. Các kết quả kiểm định mô hình đã được thể hiện trong 2 bài báo khoa học được đăng trong Tạp chí chuyên ngành. Đề tài cũng đã thực hiện phép so sánh giữa sản phẩm EnvimAP và AerMOD (phần mềm nước ngoài tương tự). Kết quả cho thấy, độ chính xác của EnvimAP đạt chỉ số
Nash nhỉnh hơn so với AerMOD.
Thứ tư, đã thực hiện rà soát các quy hoạch, kế hoạch, chiến lược phát triển tổng thể và ngành của Tp. HCM và các vùng phụ cận đến năm 2020, 2030 (quy hoạch tổng thể phát triển kinh tế - xã hội đến năm 2020, 2030), kế hoạch phát triển kinh tế - xã hội 5 năm giai đoạn 2016 - 2020, các chiến lược phát triển ngành của Tp. HCM, Bình
Dương, Đồng Nai. Dựa trên kịch bản phát triển kinh tế - xã hội cho Tp. HCM, tính toán tải lượng và mức độ ô nhiễm không khí.
Thứ năm, lượng hóa thiệt hại do ô nhiễm không khí tại Tp.HCM. Kết quả cho thấy thiệt hại do ô nhiễm không khí tại Tp.HCM chiếm 3.44 % GDP/năm. Đây mới chỉ là con số ước tính nhưng cho thấy tổn thất không hề nhỏ từ ô nhiễm không khí.